Tassenbol -nieuwe generatie

Maatschappelijk initiatief als toekomstvoorspellers


Veel maatschappelijke initiatieven hebben een soort voorspellende waarde. Ze laten zien dat er een nieuwe werkelijkheid aan komt. Overheid en bedrijven kunnen inspringen op die signalen en verdergaande maatregelen nemen of producten aanpassen. Hadden we de signalen van onvrede over bijvoorbeeld gratis plastic tassen in winkels eerder gehoord. Dan was het verbod er wellicht eerder gekomen. Lees hier waarom.

Caroli Buitenhuis benaderde GreenWish in 2005, nadat ze met de Tassenbol het ‘beste idee van de NRC’ had gewonnen. Het idee was om in supermarkten een plastic tassenbak te plaatsen met gebruikte tassen. In die tijd werden gratis plastic tassen door het grote publiek nog niet als probleem ervaren. Toch leidde de eerste snelle proef met de Tassenbol al tot een reductie van 10%, zonder communicatie vooraf.

GreenWish hielp Caroli aan een subsidie van het ministerie van VROM, waarmee onderzoeksbureau IVAM kon aantonen dat: “Bij een brede toepassing van het systeem wordt de productie en dus ook de afvalverwijdering van mogelijk tot 184 miljoen tassen voorkomen. Dat is 6,5 miljoen kilo plastic per jaar. Met deze relatief eenvoudige maatregel wordt daarmee 10 % van de doelstelling voor het terugdringen van de afvalstroom kunststoffolies bereikt (Besluit Beheer Verpakkingen, 2005, ongeveer 66 miljoen kilo per jaar). Daarnaast wordt met de vermeden productie en verbranding van deze hoeveelheid kunststof de emissie van ongeveer 30 miljoen kilo CO2 per jaar voorkomen”!

Caroli Buitenhuis en GreenWish gingen opgetogen naar het ministerie van VROM in de veronderstelling: nu gaan de deuren open! Maar die kon weinig doen. De Tassenbol moest in de supermarkt staan en het adagium daar was: “wat de winkel uit is, komt er nooit meer in”. En het ministerie had geen instrumenten om de Tassenbol te verplichten. Ook zachte woorden bij de Federatie Nederlandse Levensmiddelen Industrie (de koepel van supermarkten) om de Tassenbol te omarmen, hielpen niet. Het moest via de lange weg van verleiding van individuele winkels.

Groei onvrede over plasticverspilling

De Tassenbol kreeg een reeks aan prijzen, maar nam geen vlucht. Tegelijk ontstonden ook allerlei andere initiatieven. Zoals de ecotas (opvouwbare, herbruikbare tas), Pure Jute (tassen van jute in plaats van plastic) en Haak-In , die van gebruikte plastic tassen nieuwe maakte). Al deze initiatieven toonden aan dat de onvrede groeide over die bijna miljard plastic tassen per jaar, die in omloop werden gebracht. De onvrede over de verspilling van plastic tassen werd sterker. Mede onder druk van publieke opinie werd pas twaalf jaar later, per 1 januari 2017, de gratis plastic tas in winkels verboden.

Het blijft nodig om ons af te vragen hoe we maatschappelijke initiatieven zoals deze beter kunnen benutten als draagvlak voor verdergaande maatregelen. Hoe we initiatieven als bron voor nieuwe actie kunnen inzetten, omdat ze laten zien dat er een nieuwe werkelijkheid aankomt. In dit geval geen (oliehoudend)plastic verpakkingen meer in de retail. De volgende stap kan al gezet.

 

Rinkse van Noortwijk


0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *